Ντόρις Λέσιγκ συγγραφέας (1919- 2013)
Η Ντόρις Λέσιγκ (Ντόρις Μέι Τάυλερ) γεννήθηκε στις 22 Οκτωβρίου του 1919 στο Κερμανσάχ της Περσίας (νυν Ιράν) από Βρετανούς γονείς. Μεγάλωσε στη Νότια Ροδεσία (νυν Ζιμπάμπουε). Ο πατέρας της, Άλφρεντ Τάυλερ, μετά την συμμετοχή του στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, όπου του κόστισε το ένα του πόδι, μετέβη στην Περσία και έγινε υπάλληλος στην Αυτοκρατορική Τράπεζα. Η μητέρα της Έμιλυ Μοντ Τάυλερ ήταν μια απλή νοσοκόμα.
Το 1925, η οικογένεια ταξίδεψε στην Νότια Ροδεσία για να αλλάξει την μοίρα της προς το καλύτερο, εκεί αγόρασε χίλια περίπου εκτάρια γης με καλλιέργειες καλαμποκιού. Οι καλλιέργειες ωστόσο, δεν κατάφερε να είναι προσοδοφόρα και να αλλάξει την μοίρα της οικογένειας. Αποτέλεσμα της δύσκολης κατάστασης στην οποία περιήλθαν ήταν να αναγκαστεί η Ντόρις να μπει οικότροφος σε θρησκευτικό σχολείο, το οποίο εγκατέλειψε οριστικά στην ηλικία των 13 για να εργασθεί ως γκουβερνάντα και στη συνέχεια ως τηλεφωνήτρια. Τα παιδικά της χρόνια, όπως ήταν φυσικό, χαρακτηρίστηκαν από την ίδια ως ένα μείγμα άνισο με ελάχιστες χαρές και πάρα πολύ πόνο. Ο φυσικός κόσμος τον οποίο εξερευνούσε με τον αδελφό της Χάρι ήταν ένα καταφύγιο από μια άθλια πραγματικότητα. Η μητέρα της ήταν μια αυστηρή γυναίκα που ήταν προσκολλημένη στους αυστηρούς κανόνες για την ανατροφή μιας σωστής κόρης, σε σημείο υπερβολικό. Επιβάλλει ένα άκαμπτο σύστημα κανόνων και υγιεινής στο σπίτι και όλα αυτά ακριβώς πριν η Ντόρις κλειστεί στο οικοτροφείο, όπου οι καλόγριες τρομοκρατούσαν τα παιδιά με ιστορίες από την κόλαση. Η Ντόρις στην συνέχεια στάλθηκε σε ένα γυμνάσιο στην πρωτεύουσα Σάλσμπουρι όπου σύντομα εγκατέλειψε αυτό ήταν και το τέλος των σπουδών της.

Η Ντόρις Λέσινγκ όμως, δεν είναι η μόνη συγγραφέας με ένα χαμηλό μορφωτικό επίπεδο ήταν όμως, πνευματικά αυτοδίδακτη. Σε αυτό και στο γεγονός ότι έγινε μια συγγραφέας φαντασίας βοήθησαν τα άσχημα παιδικά της χρόνια. Τα δέματα των βιβλίων που παρείγγελνε από το Λονδίνο έτρεφαν την φαντασία της και καθόριζαν τους άλλους κόσμους, κόσμοι διαφυγής. Στα πρώτα αναγνώσματα της περιλαμβάνονται ο Ντίκενς, ο Scott, ο Στίβενσον, ο Κίπλινγκ. Αργότερα ανακάλυψε τον Λόουρενς, τον  Στεντάλ, τον Τολστόι, τον Ντοστογιέφσκι. Σημαντικό ρόλο έπαιξαν την πνευματική της καλλιέργεια τα παραμύθια που διάβαζε η μητέρα της στην ίδια και στον  αδελφό της όπως, και οι φρικιαστικές ιστορίες από τον πόλεμο που άκουγε από τον πατέρα της.

Το 1937 στα 19 της χρόνια παντρεύτηκε τον Φρανκ Γουίσντομ και απέκτησε δύο παιδιά. Μερικά χρόνια αργότερα νιώθοντας παγιδευμένη σε μια προσωπικότητα που φοβήθηκε ότι θα την καταστρέψει άφησε την οικογένεια της. Σύντομα βρέθηκε να είναι μέλος των ομοϊδεατών της λέσχης Left Book Club, μια ομάδα κομμουνιστών «που διαβάζουν τα πάντα και οι οποίοι δεν πιστεύουν ότι είναι κάτι αξιοσημείωτο να διαβάζουν». Εκεί γνώρισε τον Γκόντφριντ Λέσινγκ τον οποίο παντρεύτηκε και απέκτησε μαζί του έναν γιο. Στα προπολεμικά χρόνια η Λέσινγκ απογοητεύτηκε όλο και περισσότερο από το κομμουνιστικό κλίμα, το οποίο εγκατέλειψε τελειωτικά το 1954.
Το 1949, έχοντας εγκατασταθεί μόνιμα στο Λονδίνο με τον γιο της εξέδωσε το πρώτο της μυθιστόρημα, με τον τίτλο «Τραγουδώντας το χορτάρι», που σηματοδότησε την αρχή της λογοτεχνικής της σταδιοδρομίας. Το πρώτο της επάγγελμα στο Λονδίνο ήταν αυτό της νταντάς. Ο τότε εργοδότης της της έδωσε να διαβάσει βιβλία για την πολιτική και την κοινωνιολογία. Είχε ήδη δύο αποτυχημένους γάμους στην ζωή της και εργάζονταν και ως γραμματέας για να μπορεί να βιοπορίζεται. Η ζωή της υπήρξε μια πρόκληση χάρη στα πιστεύω της ότι οι άνθρωποι δεν μπορούν να αντισταθούν το ρεύμα της εποχή τους/ Πάλεψε ενάντια στις βιολογικές και πολιτιστικές επιταγές της εποχής της και που σημάδεψαν την μοίρα της στον γάμο και στην μητρότητα. Η ίδια δήλωνε για την εποχή  που έζησε η μητέρα της «Υπάρχει μια ολόκληρη γενιά γυναικών που έμοιαζαν οι ζωές τους σαν να έχουν σταματήσει την στιγμή που γίνονταν μητέρες. Οι περισσότερες από αυτές έγιναν νευρωτικές, επειδή πιστεύω ότι υπήρξε μια αντίθεση μεταξύ αυτού που διδάχτηκαν στο σχολείου ότι θα μπορούσαν να είναι και αυτού που τελικά τους συνέβη». Η Λέσινγκ πίστευε ότι ήταν πιο ελεύθερη από τους περισσότερους ανθρώπους επειδή έγινε συγγραφέας. Για την ίδια το γράψιμο είναι η διαδικασία του να παίρνεις αποστάσεις, να διαχειρίζεσε την ωμότητα, το ατομικό, το μη επεξεργασμένο μέσα στην σφαίρα του γενικού.
Το έργο της άρχισε να αναγνωρίζεται στις αρχές της δεκαετίας του 1950 και γνώρισαν έκτοτε μεγάλη εκδοτική επιτυχία. Πίστευε ότι το βρετανικό κατεστημένο ποτέ δεν την συγχώρησε πραγματικά για τη σχέση της με τον σοσιαλισμό στα μεταπολεμικά χρόνια αλλά και για το ότι υπήρξε μαχητική φεμινίστρια.

Οι ιστορίες της Λέσινγκ είναι βαθιά αυτοβιογραφικές, ένα μεγάλο μέρος τους αναδύεται μέσα από τις εμπειρίες της στην Αφρική. Αντλώντας από τις αναμνήσεις της παιδικής ηλικίας της και την σοβαρή ενασχόληση της με την πολιτική και τις κοινωνικές ανησυχίες. Έχει γράψει για την σύγκρουση των πολιτισμών, τις μεγάλες αδικίες από τις φυλετικές ανισότητες, τον αγώνα  μεταξύ των αντίθετων στοιχείων μέσα σε ένα άτομο και την σύγκρουση μεταξύ της ατομικής συνείδησης και το συλλογικό καλό. Οι ιστορίες και οι νουβέλες της που λαμβάνουν χώρα στην Αφρική, εκδόθηκαν κατά τα τέλη του ’50 και τις αρχές του ’60, επικρίνουν την αποστέρηση των μαύρων Αφρικανών από τους λευκούς άποικους και εκθέτουν την αποστείρωση του λευκού πολιτισμού στην Νότια Αφρική. Το 1956 η Λέσινγκ κηρύχθηκε απαγορευμένη αλλοδαπός τόσο στη Νότια Ροδεσία και την Νότια Αφρική.

Με το πέρασμα των χρόνων η Λέσινγκ προσπάθησε να συνδυάσει ότι θαύμαζε στις νουβέλες του 19ου αιώνα, την κλιμάκωση της ηθικής κρίσης που παρουσιάζουν, στις απαιτήσεις του 20ου αιώνα, σχετικά με τις ιδέες της συνείδησης και του χρόνου Μετά την συγγραφή του «Children of Violence» (1951-59) ένα τυπικό μυθιστόρημα εκπαίδευσης, για την ανάπτυξη της συνείδησης της ηρωίδας της Μάρθα Κουέστ, η Λέσινγκ συνέχισε με το “The Golden Notebook” 91962), ένα τολμηρό αφηγηματικό πείραμα. Στο οποίο οι πολλαπλοί εαυτοί μιας σύγχρονης γυναίκας που δίνονται σε εκπληκτικό βάθος και λεπτομέρεια η Άννα Γούλφ όπως ακριβώς η Λέσινγκ αγωνίζεται για την αμείλικτη ειλικρίνεια καθώς στοχεύει να απελευθερώσει τον εαυτό της από το χάος, το συναισθηματικό μούδιασμα και την υποκρισία που πλήττει της γενιά της.

Στην επίθεση που της έγινε επειδή χαρακτηρίστηκε ως αντιφεμινίστρια στην απεικόνιση του γυναικείου θυμού και της γυναικείας επιθετικότητας, η Λέσινγκ απαντά «Προφανώς αυτό που πολλές γυναίκες σκέφτονται, αισθάνονται, βιώνουν ήρθε ως μια μεγάλη έκπληξη».

Στις δεκαετίες του ’70 και του ’80 η Λέσινγκ άρχισε να διερευνά πληρέστερα τον εσωτερικό κόσμο της Άννα Γουλφ που φτάσει στο τέλος του Golden Notebook. Ο εσωτερικός κόσμος της φαντασίας της ασχολείται με κοσμικές φαντασιώσεις (Briefing for a Descent into Hell, 1971), ονειρικά τοπία και άλλες διαστάσεις (Memoiras of a Survivor, 1974) και σχολιαστικά υψηλότερης επιστημονικής φαντασίας επίπεδα της ύπαρξης (Canopus in Argos: Archives, 1979-1983). Αυτά αντανακλούν το ενδιαφέρον της Λέσινγκ  από το 1960 για τα γραπτά της Ίνστρις Σαχ της οποίας τα γραπτά για τον μυστικισμό Σούφι επεκτείνουν την εξέλιξη της συνείδησης και την πεποίθηση ότι η ατομική απελευθέρωση μπορεί να προκύψει μόνο αν ο κόσμος καταλαβαίνει τη σχέση μεταξύ της δικής του μοίρας και της τύχης της κοινωνίας……
Η Ντόρις Λέσινγκ τιμήθηκε με πλειάδα διεθνών διακρίσεων, όπως τα βραβεία David Cohen Memorial Prize, Spain Prince of Asturias Prize, ST Dupont Golden PEN Award και, βέβαια, το Νόμπελ Λογοτεχνίας. Απέκτησε παγκόσμια φήμη στη δεκαετία του ’60 χάρη στο αυτοβιογραφικό «Χρυσό σημειωματάριο», αγαπημένο λογοτεχνικό ανάγνωσμα των φεμινιστριών ανά τον κόσμο. Ως συγγραφέας, διακρίθηκε και για τα δοκίμια και τα διηγήματά της. Για το μυθιστόρημά της «Ο καλός τρομοκράτης» , τιμήθηκε το 1985 με το λογοτεχνικό βραβείο W.Η. Smith. Στα λογοτεχνικά της έργα συμπεριλαμβάνεται και η πενταλογία «Τα παιδιά της βίας», που περικλείει την αγωνία της για την ανθρώπινη περιπέτεια.
Η Ντόρις Λέσινγκ είχε χαρακτηριστεί από τη Σουηδική Ακαδημία ως «επική συγγραφέας της γυναικείας εμπειρίας, η οποία με σκεπτικισμό, πάθος και ιδεαλιστική δύναμη υπέβαλε έναν διχασμένο πολιτισμό σε εξονυχιστική έρευνα».

 

ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΩΝ ΕΟΕ

ΣΟΦΙΑ ΜΑΓΟΥΛΙΩΤΗ

Γράψε απάντηση

Γράψε ο σχολιό σου
Γράψε το όνομά σου

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων.