ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΚΟΓΙΑΝΝΗΣ (1921-2011)

 

Ο Μιχάλης Κακογιάννης γιος της Αγγελικής και του sir Παναγιώτη Λοίζου Κακογιάννη – είχε πάρει τον τίτλο του sir από την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου για τις υπηρεσίες του στην Κύπρο το 1936 – γεννήθηκε στην Λεμεσό της Κύπρου, στις 11 Ιουνίου του 1921. Σπούδασε Νομική στο Λονδίνο όπου τον έστειλε ο πατέρας του το 1939, Δραματικές Τέχνες και σκηνοθεσία. Κατά την παραμονή του στο Λονδίνο και ενώ ο Β΄ Παγκόσμιος πόλεμος ήταν σε εξέλιξη, εργάστηκε στην ελληνική υπηρεσία του BBC, στην αρχή ως μεταφραστής και εκφωνητής και αργότερα και μόλις στα 22 του χρόνια έλαβε την διεύθυνση της «Κυπριακής ‘Ώρας». Αυτή του η εργασία των έφερε κοντά στην καλλιτεχνική του φύση.

Το 1947, ξεκίνησε την καριέρα του στο Θέατρο της Αγγλίας ως ηθοποιός. Πρώτος ρόλος του ο Ηρώδης σε μια κανονική παράσταση της «Σαλώμης» του Όσκαρ Γουάιλντ. «Ήμουν πολύ νέος για να παίξω τον Ηρώδη, αλλά εγώ άλλο που δεν ήθελα… Ήθελα βάρβαρους ρόλους». Έπαιξε, επίσης, τον «Καλιγούλα» του Αλμπέρ Καμύ, ο οποίος ήρθε και στο Λονδίνο και τον είδε. Γρήγορα όμως, τον κέρδισε η σκηνοθεσία  και το 1953 επέστρεψε στην Ελλάδα αφού δεν κατάφερε να εργαστεί ως σκηνοθέτης σε έργα του εξωτερικού . Το 1954 με την ταινία «Κυριακάτικο ξύπνημα» (Δ. Χορν, Έλλη Λαμπέτη) ο Μιχάλης Κακογιάννης έκανε την αρχή της διεθνούς σκηνοθετικής του καριέρας. Η «Στέλλα», «Το κορίτσι με τα μαύρα», «Το τελευταίο ψέμα», η τριλογία του «Ηλέκτρα», «Τρωάδες» και «Ιφιγένεια» καθώς και ο «Ζορμπάς», το έργο με το οποίο έμεινε στην ιστορία της ελληνικής φιλμογραφίας, βασισμένο στο ομώνυμο βιβλίο του Νίκου Καζατζάκη, σε μουσική του Μίκη Θεοδωράκη και η οποία απέσπασε τρία βραβεία Όσκαρ το 1964. Οι ταινίες του Κακογιάννη διαγωνίστηκαν και προβλήθηκαν στα εγκυρότερα φεστιβάλ παγκοσμίως και απέσπασαν πολλά βραβεία και τιμητικές διακρίσεις. Συνεργάστηκε με μεγάλους Έλληνες ηθοποιούς όπως η Ειρήνη Παπά, η Έλλη Λαμπέτη και τη Μελίνα Μερκούρη αλλά και με καταξιωμένους Αμερικανούς και Ευρωπαίους ηθοποιούς. «Ναι. Απαντώ χωρίς δισταγμό» αποκρίνεται κοφτά στην ερώτηση αν η Έλλη Λαμπέτη ήταν εκείνη που το αντιπροσώπευε περισσότερο. Η σχέση του με την Ειρήνη Παπά ήταν μια πολύ διαφορετική ιστορία. Την εποχή που δόθηκε η συνέντευξη δεν μιλιόταν μαζί της και ο Κακογιάννης δεν μπορούσε να καταλάβει τον λόγο. Βγάζει δε μια μικρή κακία λέγοντας ότι αν την είχε δει ως Αντιγόνη στην ταινία του Γιώργου Τζαβέλλα ίσως να μην την είχε πάρει για τον ρόλο της Ηλέκτρας. Μετά τη διόρθωση, λέει ότι ήταν σχετικά καλή ως Αντιγόνη. Του είχε δοθεί η ευκαιρία να σκηνοθετήσει την Ελίζαμπεθ Τέιλορ και τον Μάρλον Μπράντον αλλά την είχε αρνηθεί.

Εκτός από την σκηνοθεσία στον κινηματογράφο, σε ελληνικές αλλά και σε ξένες συμπαραγωγές, ο Μ. Κακογιάννης έχει επίσης σκηνοθετήσει πολλές θεατρικές παραστάσεις με προτίμηση στις τραγωδίες του Ευριπίδη καθώς και όπερες στην Ελλάδα, στις Η.Π.Α., τη Γαλλία και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Έχει, επίσης, γράψει και έχουν εκδοθεί σενάρια και μεταφράσεις κινηματογραφικών και θεατρικών έργων, ενώ έχει γράψει και στίχους σε πολλά γνωστά ελληνικά τραγούδια.

Έργο του Μιχάλη Κακογιάννη είναι και ο φωτισμός ων μνημείων της Ακρόπολης, ένα όραμα του που ευτύχισε να πραγματοποιήσει και για τον λόγο αυτό ίδρυσε τον σύλλογο «Οι φίλοι της Αθήνας» εξασφαλίζοντας τις υπηρεσίες ου Γάλλου φωτιστή Pierre Bideau και αναλαμβάνοντας την χρηματοδότηση όλων των απαραίτητων μελετών.

Το 2004 ο Μιχάλης Κακογιάννης συνέστησε το κοινωφελές ίδρυμα ε την επωνυμία «Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης», με σκοπό την μελέτη, υποστήριξη και διάδοση των τεχνών του θεάτρου και του κινηματογράφου, καθώς και την καταγραφή και την διαφύλαξη των δημιουργημάτων των τεχνών αυτών, ενώ το φθινόπωρο του 2009 ξεκίνησε η λειτουργία του Πολιτιστικού Κέντρου του Ιδρύματος που βρίσκετε στην οδό Πειραιώς 206 στον Ταύρο.

Για την προσφορά και το έργο του ο Μιχάλης Κακογιάννης έχει τιμηθεί με πολλές διακρίσεις την Ελλάδα, στην Κύπρο και το εξωτερικό με αριθμό ρεκόρ για κύπριο καλλιτέχνη. Έχει τιμηθεί με τον Ταξιάρχη του Χρυσού Φοίνικα (Ελλάδα), των Ταξιάρχη των Γραμμάτων και των Τεχνών (Γαλλία), τον Μεγαλόσταυρο του Τάγματος του Μακαρίου του Γ΄ (Κύπρος) και το Special Grand Prix of the Americas (Μόντρεαλ). Έχει, επίσης, βραβευτεί από την Ακαδημία Αθηνών για την προσφορά τους το έθνος, από το φεστιβάλ Θεσσαλονίκης για το σύνολο του έργου του, για έργο ζωής στα Ιεροσόλυμα, για έργο ζωής από το American Hellenic Institute  στην Ουάσινγκτον και στο Κάιρο. Έχει ανακυρηχθεί Επίτιμος Δημότης στη Λεμεσό, στο Μονπελιέ (Γαλλία) και στο Ντάλας (Τέξας, Η.Π.Α.), και έχει αναγορευτεί Διδάκτωρ Τεχνών στο Κολούμπια Κόλετζ (Σικάγο), επίτιμος Διδάκτωρ στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, στο Πανεπιστήμιο Κύπρου καθώς καις το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης.

Ο Μιχάλης Κακογιάννης πέθανε στην Αθήνα σε ηλικία 89 χρόνων στις 25 Ιουλίου του 2011.

ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΩΝ ΕΟΕ

ΣΟΦΙΑ ΜΑΓΟΥΛΙΩΤΗ

Γράψε απάντηση

Γράψε ο σχολιό σου
Γράψε το όνομά σου

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.