WEB TV-ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ
  • ΔΕΣ ΤΟ WEB TV ΜΑΣ

  • ΔΕΣ ΜΑΣ ΣΤΟ ΚΑΝΑΛΙ ΕΓΝΑΤΙΑ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ
  • ΔΕΣ ΤΙΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΑΣ

ΦΤΕΡΩΤΟΙ ΤΑΞΙΔΕΥΤΕΣ

Share Button

Από τα 425 διαφορετικά είδη πουλιών που αποτελούν το σύνολο της πλούσιας ορνιθοπανίδας που ζει στους βιότοπους της χώρας μας, τα 154 είδη (36%) είναι επιδημητικά -μένουν δηλαδή όλο το χρόνο-, ενώ τα 271 είδη (64%) είναι αποδημητικά ή μεταναστευτικά. Γιατί τα πουλιά ριψοκινδυνεύουν δυο φορές το χρόνο ένα τόσο μακρινό ταξίδι στην πορεία του οποίου έχουν να αντιμετωπίσουν καταιγίδες και αρπακτικά, για να πάνε να ξεχειμωνιάσουν στην Αφρική και στα δάση της Ασίας ή της Νότιας Αμερικής; Το εντυπωσιακό αυτό φαινόμενο μεγάλης κλίμακας στη φύση απασχόλησε τον άνθρωπο από αρχαιοτάτων χρόνων.

ΦΩΤΟ 1

Κάθε άνοιξη και φθινόπωρο δισεκατομμύρια αποδημητικά πουλιά διασχίζουν δάση, βάλτους, βουνά και θάλασσες για να επιστρέψουν στις φωλιές που είχαν χτίσει την προηγούμενη χρονιά. Πώς το κάνουν όμως και γιατί; Δεν αληθεύει ότι τα πουλιά από τη Βόρεια Αμερική και την Ευρώπη μεταναστεύουν στην Αφρική. Τα χελιδόνια, οι μελισσοφάγοι και οι γερανοί είναι Αφρικανικά πουλιά τα οποία μετά το τέλος της μεγάλης Εποχής των Παγετώνων πριν από περίπου 12000 χρόνια, ανακάλυψαν ότι στο βορρά υπήρχε μια περιοχή χωρίς πάγους. Έτσι, έμαθαν να μεταναστεύουν, αποφεύγοντας παράλληλα τον ανταγωνισμό με παρόμοια είδη που ζουν στα τροπικά εδάφη αφού στην Αφρική υπάρχουν δεκάδες είδη χελιδονιών και μελισσοφάγων. Ο βορράς είναι ο ιδανικός τόπος για να φτιάξουν τις φωλιές τους και να μεγαλώσουν τα μικρά τους αφού οι περιοχές αυτές είναι πλούσιες σε λεία και σχεδόν χωρίς αρπακτικά ή ανταγωνιστικά είδη ως προς την τροφή.
ΦΩΤΟ 2

Σύμφωνα με πολλές ορνιθολογικές έρευνες, το πρώτο σημάδι που δίνει το έναυσμα της φθινοπωρινής αποδημίας είναι η μείωση των ωρών της μέρας, που με τη σειρά της προκαλεί την απελευθέρωση ειδικών ορμονών.  Η εξαιρετική ικανότητα πλοήγησης που διαθέτουν φαίνεται απίστευτη αν σκεφτούμε ότι ορισμένα είδη όπως τα χελιδόνια καταφέρνουν να επιστρέψουν όχι μόνο στην ίδια περιοχή αλλά και στην ίδια φωλιά! Έχει αποδειχθεί ότι τα μικρά πουλιά είναι σε θέση να χρησιμοποιούν το μαγνητικό πεδίο της Γης, τον ήλιο, ακόμη και τα αστέρια για να μαθαίνουν που βρίσκονται. Κάποια άλλα χρησιμοποιούν τον άνεμο, την όσφρηση αλλά και ήχους χαμηλής συχνότητας που εκπέμπονται από καταρράκτες, δάση και βουνά και βάσει αυτών χαράζουν την πορεία τους.
ΦΩΤΟ 3

Η μετανάστευση των πουλιών είναι είτε γενετικά προκαθορισμένη είτε μαθαίνεται από τους γονείς.  Η πορεία των μικρόσωμων στρουθιόμορφων όπως τα ψαρόνια και οι τσίχλες είναι γενετικά προκαθορισμένη. Όταν έρθει η στιγμή στρέφονται με ακρίβεια προς μια συγκεκριμένη κατεύθυνση και δεν παρεκλίνουν από την πορεία τους ακόμα και αν συναντήσουν μεγάλες εκτάσεις νερού ή ερήμου. Τα πιο μεγάλα πτηνά όπως οι γερανοί και οι πελαργοί χρειάζονται στην αρχή κάποιον για να τους διαδάξει το δρόμο. Αποφεύγουν τη θάλασσα και τις ερήμους και ανυψώνονται εκατοντάδες μέτρα ωθούμενα από τα θερμικά ανοδικά ρεύματα που δημιουργούνται πάνω από τη γη. Η μεγάλη ποσότητα ενέργειας που απαιτείται για την πτήση τους στο κουραστικό τους ταξίδι αντλείται από το λίπος που έχουν αποθηκεύσει από πριν στο σώμα τους με πού μεγάλα γεύματα που πολλές φορές διπλασιάζουν ακόμη και το μέγεθος τους! Στη χώρα μας υπάρχουν περιοχές όπως το Δέλτα του Έβρου και το Πόρτο Λάγκος τα οποία είναι παγκόσμιας σημασίας για είδη όπως η νανόχηνα, η κοκκινόχηνα, ο στικταετός, το κιρκινέζι και πολλά άλλα είδη.

Πηγές άρθρου: περιοδικό focus, www.ornithologiki.gr

 

Για τον Τομέα Βιότοπων,

Ταχμαζίδης Γιώργος, Δημοσιογράφος

Leave a Reply