trikala-main-image

Η αναπτυξιακή πολιτική 2020 της Ευρωπαϊκής Ένωσης στηρίζεται σε τρεις πυλώνες : έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς. Ας προσεγγίσουμε όμως λίγο την έννοια των Smart Cities. Οι έξυπνες πόλεις αποτελούν τµήµα του ευρύτερου σχεδίου των δυτικών κοινωνιών για την µετάβαση στην κοινωνία και οικονοµία της γνώσης. Περιγράφουν περιβάλλοντα που βελτιώνουν τις ανθρώπινες ικανότητες δημιουργικότητας , μάθησης και καινοτομίας. ∆ημιουργούνται από την συνένωση τοπικών συστημάτων καινοτομίας, που λειτουργούν στις πόλεις (τεχνολογικές συνοικίες, τεχνολογικά πάρκα, πόλοι καινοτοµίας, ) µε ψηφιακά δίκτυα και εφαρμογές της κοινωνίας της πληροφορίας. Η αξία τους βρίσκεται στη δυνατότητα να συγκεντρώνουν και να συνδυάζουν τρεις µορφές ευφυΐας: ανθρώπινη του πληθυσµού των πόλεων, συλλογική των θεσµών καινοτομίας, και τεχνητή των ψηφιακών δικτύων και εφαρμογών.

Οι έξυπνες πόλεις δημιουργούνται από τη σύγκλιση δύο µεγάλων ρευµάτων της σύγχρονης σκέψης για την πόλη και την αστική ανάπτυξη: αρχικά τον επαναπροσδιορισµό της πόλης, µέσα από τις τεχνολογίες επικοινωνίας, την ψηφιακή δικτύωση και την αναπαράστασή της, και έπειτα από την κατανόηση της πόλης ως περιβάλλοντος δηµιουργικότητας και καινοτοµίας. Ο όρος smart cities χρησιµοποιείται για να χαρακτηρίσουµε περιοχές (πόλεις, περιφέρειες, συνοικίες πόλεων ) στις οποίες το τοπικό σύστηµα καινοτοµίας υποστηρίζεται και αναβαθµίζεται µέσω ψηφιακών δικτύων και εφαρµογών. Με τη χρήση τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνίας το σύστηµα καινοτοµίας αποκτά µεγαλύτερο βάθος και εµβέλεια, ενώ οι λειτουργίες του γίνονται περισσότερο διαφανείς και αποτελεσµατικές. Η πόλη κερδίζει σε ικανότητα καινοτοµίας που µεταφράζεται σε ανταγωνιστικότητα και ευηµερία.

Υπάρχουν ωστόσο δύο βασικές συνιστώσες των έξυπνων πόλεων. Αυτές είναι : 1) Το σύστηµα καινοτοµίας το οποίο μπορεί να είναι είτε τοπικό είτε περιφερειακό, και το οποίο καθοδηγεί την ανάπτυξη γνώσεων και τεχνολογιών στους οργανισµούς της περιοχής (επιχειρήσεις, πανεπιστήμια, τεχνολογικά κέντρα, κ.α.) . 2) Οι ψηφιακές εφαρµογές διαχείρισης πληροφορίας και γνώσεων, διευκολύνουν την πληροφόρηση, την επικοινωνία, τη λήψη αποφάσεων, κ.α.. Βέβαια παρά τη σαφή διασύνδεση µε την κοινωνία της δηµιουργικότητας και την κοινωνία της πληροφορίας, η έννοια της έξυπνης πόλης, είναι κάπως αµφιλεγόµενη. Αυτό συμβαίνει για τρεις κυρίους λόγους . Ταυτίσθηκε µε ψηφιακές αναπαραστάσεις των πόλεων, τις ψηφιακές πόλεις, και χρησιµοποιήθηκε ισοδύναµα και εναλλακτικά µε τους όρους <> . Εντούτοις, είναι βέβαιο ότι δεν αρκεί η επιπλέον δυνατότητα επικοινωνίας που προσφέρει µια ψηφιακή πλατφόρµα ή µια ψηφιακή αναπαράσταση της πόλης για να χαρακτηρισθεί ένα αστικό σύστηµα ως έξυπνο. Μια δεύτερη πηγή σύγχυσης δηµιουργήθηκε από τη µεταφορική χρήση του όρου ως κοινός τόπος ποικίλων ηλεκτρονικών πληροφοριακών συστηµάτων και ψηφιακών εφαρµογών επί των λειτουργιών των πόλεων. Μια τρίτη πηγή σύγχυσης προέρχεται από την επικάλυψη µε εφαρµογές έξυπνου περιβάλλοντος, όρος που χρησιµοποιείται για να χαρακτηρίσει διαδραστικούς χώρους που ενσωµατώνουν υπολογιστικά συστήµατα στο φυσικό χώρο και στους οποίους η υπολογιστική ισχύς χρησιµοποιείται απρόσκοπτα για να υποβοηθήσει τις καθηµερινές δραστηριότητες.

Στην Ελλάδα σήμερα βρισκόμαστε στο επίκεντρο μιας οικονομικής κρίσης που έχει επηρεάσει τη ζωή των πολιτών. Σε μια περίοδο που οι πόροι είναι περιορισμένοι οι πόλεις είναι υποχρεωμένες να ανακαλύπτουν νέες πηγές εισροής εισοδημάτων αξιοποιώντας όλα τα ανταγωνιστικά χαρακτηριστικά τους. Η συζήτηση για μια νέα ανταγωνιστικότητα των πόλεων κρίθηκε αναγκαία όταν στο τέλος της δεκαετίας του ’70 , αρχές της δεκαετίας του ΄80, πολλές Αμερικανικές και Ευρωπαϊκές πόλεις είδαν σταδιακά την παραγωγική διαδικασία τους να μεταφέρεται στην Ασία και να χάνουν τη βιομηχανική τους ταυτότητα. Οικονομικοί πόροι, θέσεις εργασίας, εξειδικευμένο προσωπικό άρχισαν να μειώνονται με πολλαπλές επιπτώσεις στη ζωή των κατοίκων και των ασκούμενων πολιτικών. Οι τεχνολογίες πληροφορικής και επικοινωνιών αναπτύχτηκαν ραγδαία και επηρέασαν την ζωή των πολιτών , των επιχειρήσεων και των κυβερνήσεων τα τελευταία 30 χρόνια και μάλιστα ιδιαίτερα τα τελευταία 15 με την ευρεία διάδοση του διαδικτύου. Πρώτα επηρέασαν την εσωτερική οργάνωση των Δημοσίων και ιδιωτικών οργανισμών και αργότερα πρόσφεραν την δυνατότητα εξωστρεφούς παροχής υπηρεσιών προς τους πολίτες και τους πελάτες των επιχειρήσεων.

smart-cities-1

Οι εξελίξεις στην αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών ακολουθούσαν τις δυνατότητες του κοινωνικού και οικονομικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα. Σήμερα δεν μπορούμε να πούμε ότι υπάρχει στην Ελλάδα ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα πόλης που ο όγκος των υποδομών και των ψηφιακών λύσεων να της προσδίδει τον χαρακτηρισμό της ψηφιακής πόλης αλλά υπάρχουν τουλάχιστον δύο πόλεις , το Ηράκλειο και τα Τρίκαλα που ο στρατηγικός τους σχεδιασμός και βήματα που κάνουν στην ανάπτυξη υποδομών και υπηρεσιών να χαρακτηρίζονται ως έξυπνες ακόμα και από διεθνείς οργανισμούς όπως το Intelligent Community Forum που εδρεύει στη Νέα Υόρκη.

Για παράδειγμα τα Τρίκαλα . Ο δήμος που πρώτος άρχισε να αλλάζει πρόσωπο και να γίνεται πιο φιλικός στον πολίτη ήταν τα Τρίκαλα. Ένα έργο, με άμεσο αντίκτυπο στην καθημερινότητα των πολιτών της πόλης των Τρικάλων, είναι το Σύστημα Ευφυών Μεταφορών. Με τη βοήθεια επαγωγικών βρόγχων, διαχειρίζονται τα κυκλοφοριακά δεδομένα της πόλης, παρακολουθούν τον στόλο και το δίκτυο των αστικών λεωφορείων και σαν αποτέλεσμα ενημερώνονται οι πολίτες για την κυκλοφοριακή κίνηση.

Επιπλέον, οι έξυπνες στάσεις των αστικών λεωφορείων, προσφέρουν ακριβή πληροφόρηση σε ό,τι αφορά τα δρομολόγια, την αναμονή έως την άφιξη του κάθε λεωφορείου, με ακρίβεια δευτερολέπτου. Οι Τρικαλινοί πολίτες μπορούν να ρυθμίζουν τον χρόνο τους, ενώ απολαμβάνουν «καλές πρακτικές» αντίστοιχου μεγέθους ευρωπαϊκών πόλεων!
Ειδικότερα το σύστημα που έχει εγκατασταθεί περιλαμβάνει:
• Χρήση συστημάτων τηλεματικής και κινητής τηλεφωνίας
• Πληροφόρηση σε στάσεις των μέσων μαζικής μεταφοράς
• Πληροφόρηση για θέσεις parking
• Παρακολούθηση του δημοτικού στόλου των οχημάτων
• Επαγωγικούς βρόγχους τελευταίας γενιάς για τη μελέτη των κυκλοφοριακών δεδομένων της πόλης
• Πληροφόρηση των πολιτών μέσω internet σε συνδυασμό με τα συστήματα G.I.S.

Για τον Τομέα Έρευνας:

Στεφανία Καραφύλλα, Δημοσιογράφος

Γράψε απάντηση

Γράψε ο σχολιό σου
Γράψε το όνομά σου

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.