Τα δέντρα Αργκάν (γνωστά επίσης και ως Μαροκινά σταυρόξυλα), παράγουν το πιο ακριβό λάδι του κόσμου, το γνωστό “αγρανέλαιο”. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός, ότι τα δέντρα αυτά, που μοιάζουν πιο πολύ με αγκαθωτούς θάμνους, φτάνοντας σε πολλές περιπτώσεις ακόμα και τα δέκα μέτρα σε ύψος, είναι τα μόνα της οικογένειας Sapotaceae (του γένους των δέντρων Argonia) που μεγαλώνουν βόρεια της ερήμου Σαχάρα (κοιλάδα του νοτιοδυτικού Μαρόκο και της Αλγερινής κοιλάδας του Tindouf). Ιδιαίτερη σημασία επίσης αποτελεί το γεγονός ότι, λόγω του ότι αναπτύσσονται σε μια από τις πιο άνυδρες περιοχές του πλανήτη, βυθίζουν τις ρίζες τους σε βάθος τριάντα μέτρων προκειμένου να βρουν υγρασία. Τι όμως, πέρα από τα προαναφερθέντα χαρακτηριστικά των φυλλοβόλων αυτών δέντρων, τα έχει κάνει πασίγνωστα στον κόσμο;

Οι αγριοκατσίκες στις περιοχές της βόρειας Αφρικής, δεν μοιάζουν σε καμία περίπτωση με τις αγριοκατσίκες που θα συναντούσε κανείς στην Ευρώπη. Ο λόγος γι’ αυτό, είναι καθαρά το θέμα της επιβίωσης αυτών των ζώων στις περιοχές της βόρειας Αφρικής, όπου οι ακραίες θερμοκρασίες και η πενιχρή χλωρίδα που μπορεί να αναπτυχθεί δημιουργούν συνθήκες εξαιρετικά δύσκολες για να βρεθεί τροφή. Έτσι, οι αγριοκατσίκες του Μαρόκο συγκεκριμένα έχουν αναπτύξει την τεχνική αναρρίχησης στα δέντρα Αργκάν, ο καρπός των οποίων αποτελεί εξαιρετική πηγή (και σε πολλές περιπτώσεις μοναδική πηγή) θρεπτικών συστατικών.

Οι θεωρίες σχετικά με το πώς οι κατσίκες αυτές συνδράμουν αποτελεσματικά στην εξάπλωση των Αργκάν, ποικίλλουν. Υπάρχουν πολλοί που πιστεύουν πως οι Βερβερίνοι ντόπιοι της περιοχής ταΐζουν τους καρπούς του δέντρου στις αγριοκατσίκες, και χρησιμοποιώντας έπειτα την κοπριά τους, καλλιεργούν ολόκληρες εκτάσεις με το συγκεκριμένο δέντρο. Με αυτόν τον τρόπο παράγουν τόσο το πολυπόθητο έλαιο, αλλά και τεράστιες ποσότητες ξυλείας τις οποίες εμπορεύονται, δίνοντας έτσι στις άγονες περιοχές τους βαθιά οικονομική ανάσα.

Υπάρχει όμως και μια δεύτερη θεωρία η οποία ίσως να ευσταθεί καλύτερα από την πρώτη. Η θεωρία αυτή (την οποία προσπαθούν να διευκρινίσουν οι επιστήμονες), έχει να κάνει με έναν πολύ διαφορετικό τρόπο μεταφοράς του καρπού. Οι αγριοκατσίκες, λέγεται πως φτύνουν τους καρπούς (κουκούτσια) από τα δέντρα στα οποία έχουν ανέβει. Οι καρποί αυτοί λοιπόν, οι οποίοι έχουν ήδη απολυμανθεί από το σάλιο τους, καλλιεργούνται και αναπτύσσονται στο χώμα πολύ εύκολα και αποτελεσματικά. Ένα από τα «μαγικά κόλπα» της φύσης, που προκύπτει από την συνεργασία φυτών και ζώων!

Σε γενικές γραμμές, ο καρπός του δέντρου Αργκάν ωριμάζει στα μέσα του καλοκαιριού. Μέχρι τότε οι κατσίκες κρατιούνται μακριά από τα δάση των Αργκάν από επιτηρητές και από τους ντόπιους κατοίκους των περιοχών εκείνων για προφανής πολλούς λόγους, κυρίως οικονομικούς. Τα δικαιώματα συλλογής των καρπών ελέγχονται από το νόμο και τις παραδόσεις. Δυστυχώς όμως. η έκταση και η πυκνότητα των εκτάσεων των δένδρων Αργκάν μειώνεται με ανησυχητικό τρόπο. Οι περιοχές της βόρειας Αφρικής όπου καλλιεργούνται τα δέντρα αυτά, έχουν ανακηρυχθεί ως οικολογικά προστατευόμενες από την UNESCO.

Έτσι λοιπόν είναι υποχρέωση, όχι μόνο να διαφημιστεί το δέντρο Αργκάν, και η ζωτική σημασία που αποτελεί στους ανθρώπους και τα λίγα ζώα της περιοχής, αλλά και το φοβερό αυτό φαινόμενο επί συνόλου. Όπου ένα δέντρο, στην ουσία παρέχει ζωή σε ένα ζώο, και το ζώο με τη σειρά του, του ανταποδίδει τη «χάρη» βοηθώντας το να καλλιεργηθεί και να αναπτυχθεί.

Για τον ΕΟΕ,

Νίκος Μίζας, Συντάκτης.

Γράψε απάντηση

Γράψε ο σχολιό σου
Γράψε το όνομά σου